Ju\u017c sam tytu\u0142 opracowania wzbudzi\u0142 szereg kontrowersji. Zastanawiano si\u0119, czy nie tkwi w nim jakie\u015b nieporozumienie. Czy naprawd\u0119 \u017cyjemy w \u201edobie dyktatury medi\u00f3w\u201d? Czy media nie s\u0105 \u015brodkami manipulowanymi przez si\u0142y polityczne, aby wyborcom narzuci\u0107 swoja wol\u0119? A mo\u017ce wreszcie ca\u0142a dyskusja o dyktaturze, czy nie jest tematem zast\u0119pczym. Opinie by\u0142y znakomicie podzielone, dlatego te\u017c zdecydowano, aby zacz\u0105\u0107 od definicji g\u0142\u00f3wnych poj\u0119\u0107.<\/p>\n
M\u00f3wimy, \u017ce wolno\u015b\u0107 oznacza brak przymusu, sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej mo\u017cemy dokonywa\u0107 wybor\u00f3w spo\u015br\u00f3d wszystkich dost\u0119pnych opcji.<\/p>\n
Wolno\u015b\u0107 to tak\u017ce brak osobistego zniewolenia, mo\u017ce oznacza\u0107 brak ogranicze\u0144 ze strony w\u0142adz i innych jednostek, a tak\u017ce zwyczaj\u00f3w spo\u0142ecznych i warunk\u00f3w naturalnych. Jednocze\u015bnie wolno\u015b\u0107 to brak dyskryminacji z jakiegokolwiek powodu, to r\u00f3wnie\u017c wolno\u015b\u0107 wypowiadania swych pogl\u0105d\u00f3w.<\/p>\n
Szerzej na spraw\u0119 spogl\u0105daj\u0105c mo\u017cna stwierdzi\u0107, \u017ce wolno\u015b\u0107 to brak zewn\u0119trznego przymusu i to najpe\u0142niej oddaje istot\u0119 zagadnienia.<\/p>\n
Poj\u0119cie dyktatury stawia si\u0119 zazwyczaj jak przeciwstawne systemom gdzie wolno\u015b\u0107 obywateli jest gwarantowana og\u00f3lnymi za\u0142o\u017ceniami ustrojowymi a zatem w\u0142adza jest w jaki\u015b spos\u00f3b ograniczona w imi\u0119 wolno\u015bci obywatelskich gdzie obywatele, w tym cz\u0142onkowie elit w\u0142adzy s\u0105 r\u00f3wni wobec prawa. Je\u015bli za\u015b dokona\u0107 analizy samego poj\u0119cia dyktatura to najpe\u0142niej mo\u017cna je opisa\u0107 stwierdzeniem, i\u017c jest to w\u0142adza niczym nie skr\u0119powana, oczywi\u015bcie czasem kr\u0119puje j\u0105 prawo, ale jedynie w nieznacznym stopniu, poniewa\u017c w\u0142adza tego typu tworzy prawo w spos\u00f3b sobie odpowiadaj\u0105cy.<\/p>\n
Sp\u00f3jrzmy, zatem na pozycj\u0119 medi\u00f3w zadaj\u0105c sobie jednocze\u015bnie pytanie czy istotnie mamy do czynienia ze zjawiskiem dyktatury medi\u00f3w.<\/p>\n
Zdania w tej materii s\u0105 podzielone, jednak mo\u017cna \u015bmia\u0142o stwierdzi\u0107, \u017ce ze wzgl\u0119du na szybko\u015b\u0107 oddzia\u0142ywania, wszechobecno\u015b\u0107 w kszta\u0142towaniu strumienia informacji oraz na zdominowanie technologiczne procesu komunikowania, media doby dzisiejszej posiadaj\u0105 si\u0142\u0119 tak wielk\u0105, i\u017c s\u0105 w stanie sprawowa\u0107 i sprawuj\u0105 swoisty dyktat informacyjny i to nawet wtedy, gdy kszta\u0142towany przez nie pogl\u0105d mo\u017ce odbiega\u0107 od tzw. prawdy obiektywnej.<\/p>\n
Niezale\u017cnie od powy\u017cszego funkcjonuje pogl\u0105d, \u017ce nie mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o \u201edobie dyktatury medi\u00f3w\u201d, bo same w sobie te\u017c podlegaj\u0105 szeregowi rozlicznych ogranicze\u0144.<\/p>\n
A jednak opinie rozpowszechniane w mediach staj\u0105 si\u0119 decyduj\u0105ce, niepodwa\u017calne i silnie kszta\u0142tuj\u0105ce pogl\u0105dy ca\u0142ych spo\u0142ecze\u0144stw.<\/p>\n
Skuteczno\u015b\u0107 i si\u0142a oddzia\u0142ywania medi\u00f3w zw\u0142aszcza w telewizji jest tak wielka, zez \u0142atwo\u015bci\u0105 s\u0105 one w stanie przekracza\u0107 granice prawa.<\/p>\n
Partie polityczne, ludzie, organizacje i pogl\u0105dy pozytywnie kreowane przez media bardzo szybko staj\u0105 si\u0119 powszechnie znane i popierane przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n
Rzeczy, o kt\u00f3rych w mediach si\u0119 nie m\u00f3wi przestaj\u0105 istnie\u0107 r\u00f3wnie\u017c w \u015bwiadomo\u015bci ludzi. Rzeczy negatywnie przedstawiane w mediach staj\u0105 si\u0119 z czasem powszechnie odrzucane.<\/p>\n
Jest tak, \u017ce w zasadzie wszelkie pogl\u0105dy niezgodne z medialnym odwzorowaniem nie maj\u0105 szansy dotrze\u0107 do wi\u0119kszej grupy odbiorc\u00f3w.<\/p>\n
Poprzez tak rozumiany dyktat informacyjny, media maja istotn\u0105 si\u0142\u0119 oddzia\u0142ywania na szereg element\u00f3w spo\u0142ecznego funkcjonowania, jednocze\u015bnie trzeba przyzna\u0107, \u017ce jest rzecz\u0105 powszechnie oczekiwan\u0105, aby owe media by\u0142y w stanie mitygowa\u0107 poczynania elit politycznych.<\/p>\n
Niezale\u017cnie od tego, \u017ce spotyka si\u0119 czasami tendencj\u0119 do traktowania medi\u00f3w tak samo jak ka\u017cde inne przedsi\u0119wzi\u0119cie biznesowe \u2013 w ko\u0144cu tym zwykle s\u0105, we wsp\u00f3\u0142czesnych spo\u0142ecze\u0144stwach demokratycznych, gdzie ludno\u015b\u0107 ma wp\u0142yw na wyb\u00f3r i spos\u00f3b sprawowania w\u0142adzy, media odgrywaj\u0105 szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119.<\/p>\n
Cho\u0107 nie przewidzieli tego zar\u00f3wno Locke jak i Montesquieu, kiedy niezale\u017cnie od siebie formu\u0142owali klasyczn\u0105 ju\u017c dzi\u015b koncepcj\u0119 tr\u00f3jpodzia\u0142u, media sta\u0142y si\u0119 realnie czwart\u0105 w\u0142adz\u0105. Ta nazwa przylgn\u0119\u0142a do nich nie bez powodu. To w\u0142a\u015bnie one pozwalaj\u0105 na kontrol\u0119 rz\u0105dz\u0105cych w chwili, gdy z jakich\u015b powod\u00f3w nie jest mo\u017cliwe sprawowanie kontroli nadzorowanie w\u0142adz przez ka\u017cdego obywatela z osobna.<\/p>\n
W powy\u017cszym kontek\u015bcie jest rzecz\u0105 zrozumia\u0142\u0105, \u017ce panowanie nad mediami to marzenie niejednej grupy sprawuj\u0105cej w\u0142adz\u0119.<\/p>\n
Z jednej bowiem strony elity w\u0142adzy chc\u0105 traktowa\u0107 media jako w\u0142asne podw\u00f3rko, a jednocze\u015bnie to w\u0142a\u015bnie media powinny by\u0107 swoist\u0105 \u201ewoln\u0105 trybun\u0105\u201d do prezentowania zr\u00f3\u017cnicowanych pogl\u0105d\u00f3w w taki spos\u00f3b, aby t\u0105 drog\u0105 wp\u0142ywa\u0107 na korekt\u0119 r\u00f3\u017cnych proces\u00f3w, w tym te\u017c proces\u00f3w zwi\u0105zanych z legitymizacj\u0105 o\u015brodk\u00f3w w\u0142adzy i ich funkcjonowania.<\/p>\n
Trzeba jednocze\u015bnie przyzna\u0107, \u017ce media nakierowane na osi\u0105ganie zysk\u00f3w poprzez zdobywania masowego odbiorcy cz\u0119sto dostosowuj\u0105 si\u0119 swym poziomem do wymog\u00f3w tego\u017c szerokiego odbiorcy co powoduj\u0119, \u017ce w du\u017cym stopniu wype\u0142niaj\u0105 si\u0119 opraw\u0105 estetyczn\u0105 i intelektualn\u0105 dostosowan\u0105 do najprostszych system\u00f3w mentalnych i etycznych.<\/p>\n
Powstaje zatem pytanie, jaki wp\u0142yw maj\u0105 wsp\u00f3\u0142czesne media na funkcjonowanie wolno\u015bci cz\u0142owieka. Pierwsz\u0105 odpowiedzi\u0105 jest stwierdzenie, z je\u015bli na wolno\u015b\u0107 sk\u0142ada si\u0119 to, aby by\u0107 wolnym r\u00f3wnie\u017c od manipulacji w sferze informacji i szeroko poj\u0119tego kszta\u0142towania pogl\u0105d\u00f3w to zapewne za przyczyn\u0105 medi\u00f3w wolno\u015b\u0107 ulega swoistemu ograniczeniu.<\/p>\n
W tym miejscu jednak warto wspomnie\u0107, \u017ce istnieje wcale nieodosobniony pogl\u0105d, \u017ce ludzie pragn\u0105 by\u0107 manipulowani, poddawani iluzji medi\u00f3w, \u017ce w samej rzeczy has\u0142o chleba i igrzysk w swej odmienionej i uwsp\u00f3\u0142cze\u015bnionej formie znajduje zar\u00f3wno swych kreator\u00f3w jak i konsument\u00f3w. Medialna rzeczywisto\u015b\u0107 czasami jest wa\u017cniejsza ni\u017c rzeczywisty przebieg wypadk\u00f3w, co wida\u0107 szczeg\u00f3lnie w medialnych relacjach konflikt\u00f3w zbrojnych.<\/p>\n
Je\u015bli nawet przyj\u0105\u0107 w oparciu o powy\u017csze rozwa\u017cania, i\u017c w opisanym zakresie szeroko rozumiane media, sprawuj\u0105ce dyktat informacyjny mog\u0105 w jakim\u015b aspekcie ogranicza\u0107 wolno\u015b\u0107 cz\u0142owieka w drodze swoistego manipulanctwa to zasadnicze pytanie brzmi jak dalece odnosi si\u0119 to do wolno\u015bci cz\u0142owieka w ca\u0142o\u015bciowym uj\u0119ciu.<\/p>\n
Ot\u00f3\u017c wydaje si\u0119 s\u0142usznym stwierdzenie, \u017ce wolno\u015b\u0107 jest poj\u0119ciem egzemplifikuj\u0105cym si\u0119 w tak szerokim obszarze, \u017ce media jakiekolwiek by nie by\u0142y, nie s\u0105 w stanie owej wolno\u015bci ogranicza\u0107 w spos\u00f3b istotny.<\/p>\n
Pami\u0119tamy jednocze\u015bnie, \u017ce prawo cz\u0142owieka do wolno\u015bci traktowane czasami jako przyrodzone jest jednocze\u015bnie takie, jakim je sami ukszta\u0142towali\u015bmy i to te\u017c w odniesieniu do pewnych ogranicze\u0144 w zakresie doboru \u201es\u0142owa i obrazu\u201d. Dlatego naruszenie owych norm jest z jednej strony \u0142amaniem prawa a z drugiej przejawem swoistej dyktatury w\u0142a\u015bciwej wsp\u00f3\u0142czesnym mediom.<\/p>\n
Wsp\u00f3\u0142zale\u017cno\u015b\u0107 medi\u00f3w i wolno\u015bci cz\u0142owieka si\u0119ga znacznie dalej, bowiem wolno\u015b\u0107 cz\u0142owieka i ta osobista i ta gwarantowana istniej\u0105cym prawem w znacznym stopniu ujawnia sw\u0105 praktyczn\u0105 tre\u015b\u0107 w\u0142a\u015bnie przez media. W tej materii istotnych materia\u0142\u00f3w dostarczaj\u0105 badania przeprowadzone w 180 krajach, kt\u00f3re wykaza\u0142y, \u017ce kilka kraj\u00f3w demokracji zachodniej obni\u017cy\u0142o poziom wolno\u015bci prasy a w gronie pa\u0144stw, kt\u00f3re niedawno zdoby\u0142y niepodleg\u0142o\u015b\u0107 wolno\u015b\u0107 prasy jest przestrzegana z ca\u0142ym pietyzmem, co przeczy pogl\u0105dom, \u017ce nale\u017ca\u0142oby czeka\u0107 dziesi\u0119ciolecia zanim zacznie w tych rejonach dzia\u0142a\u0107 demokracja.<\/p>\n
W tym kontek\u015bcie swoboda prezentowania pogl\u0105d\u00f3w, w\u0142a\u015bnie mi\u0119dzy innymi poprzez platform\u0119 medialn\u0105 jest jednym z test\u00f3w funkcjonowania wolno\u015bci.<\/p>\n
Mo\u017cna przytoczy\u0107 powiedzonko, \u017ce z prawdziw\u0105 wolno\u015bci\u0105 mamy do czynienia tam w\u0142a\u015bnie gdzie istnieje wolno\u015b\u0107 zar\u00f3wno wypowiedzi jak te\u017c gwarancja wolno\u015bci po wypowiedzi.<\/p>\n
Spo\u0142ecze\u0144stwo, kt\u00f3re w procesie swoistego dojrzewania uzna\u0142oby, \u017ce to w\u0142a\u015bnie wolno\u015b\u0107 s\u0142owa chroni je przed k\u0142amstwem i manipulacjami ze strony elit w\u0142adzy, by\u0142oby w spos\u00f3b niezwykle istotny zainteresowane, aby w\u0142a\u015bnie media sta\u0142y na stra\u017cy czysto\u015bci proces\u00f3w sprawowania w\u0142adzy, innymi s\u0142owy na stra\u017cy wolno\u015bci obywateli.<\/p>\n
Wydaje si\u0119 wysoce prawdopodobnym, \u017ce w warunkach systemu demokratycznego realizuj\u0105cego w praktyce z\u0142o\u017cenia wolno\u015bci obywatelskiej, media uzyska\u0107 mog\u0105 szerokie spo\u0142eczne przyzwolenie, aby to w\u0142a\u015bnie one b\u0119d\u0105c obdarzone mandatem zaufania w zakresie kszta\u0142towania wiedzy o otaczaj\u0105cym \u015bwiecie, sta\u0142y si\u0119 narz\u0119dziem sprawowania kontroli spo\u0142ecznej nad elitami w\u0142adzy.<\/p>\n
Tak wi\u0119c, z pozoru paradoksalnie, ale mo\u017cna dokona\u0107 konkluzji, \u017ce wolno\u015b\u0107 w szerokim tego s\u0142owa znaczeniu we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie nie mo\u017ce by\u0107 w pe\u0142ni osi\u0105gni\u0119ta bez szerokiego funkcjonowania silnych niezale\u017cnych wolnych medi\u00f3w. Wolno\u015b\u0107 medi\u00f3w i ich niezale\u017cno\u015b\u0107 stanowi\u0105 dzi\u015b wr\u0119cz warunek skuteczno\u015bci demokracji, bo to w\u0142a\u015bnie one odpowiadaj\u0105 na podstawowe pytanie czy owa demokracja jest demokracj\u0105 naprawd\u0119.<\/p>\n
W tym miejscu mo\u017ce warto zacytowa\u0107 Edmunda Wnuk-Lipi\u0144skiego, kt\u00f3ry pisa\u0142: to dzi\u0119ki wolnym mediom a nie dzi\u0119ki skuteczno\u015bci aparatu \u015bcigania i wymiaru sprawiedliwo\u015bci \u2013 politycy nie mog\u0105 mie\u0107 pewno\u015bci, \u017ce ich niegodziwe czyny nie ujrz\u0105 \u015bwiat\u0142a dziennego, a za kulisy nie zajrzy opinia publiczna.<\/p>\n
Wolne, niezale\u017cne media mog\u0105 uzyska\u0107 przyzwolenie spo\u0142eczne na sprawowanie swoistego dyktatu informacyjnego, b\u0119d\u0105c jednocze\u015bnie wyrazicielem szerokiej, zr\u00f3\u017cnicowanej gamy pogl\u0105d\u00f3w odzwierciedlaj\u0105cych charakterystyczn\u0105 dla wsp\u00f3\u0142czesnych demokracji wielow\u0105tkowo\u015b\u0107 postaw i opinii funkcjonuj\u0105cych w spo\u0142ecze\u0144stwie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Ju\u017c sam tytu\u0142 opracowania wzbudzi\u0142 szereg kontrowersji. Zastanawiano si\u0119, czy nie tkwi w nim jakie\u015b nieporozumienie. Czy naprawd\u0119 \u017cyjemy w \u201edobie dyktatury medi\u00f3w\u201d? Czy media nie s\u0105 \u015brodkami manipulowanymi przez si\u0142y polityczne, aby wyborcom narzuci\u0107 swoja wol\u0119? A mo\u017ce wreszcie ca\u0142a dyskusja o dyktaturze, czy nie jest tematem zast\u0119pczym. Opinie by\u0142y znakomicie podzielone, dlatego te\u017c […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":4220,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-4350","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-biblioteka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4350"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4350"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4350\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4220"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4350"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4350"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4350"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}