{"id":6220,"date":"2021-03-14T20:58:15","date_gmt":"2021-03-14T19:58:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.droithumain.pl\/?p=6220"},"modified":"2021-03-14T20:58:15","modified_gmt":"2021-03-14T19:58:15","slug":"wiarygodnosc-nauki-w-epoce-postprawdy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/2021\/03\/14\/wiarygodnosc-nauki-w-epoce-postprawdy\/","title":{"rendered":"Wiarygodno\u015b\u0107 nauki w epoce postprawdy"},"content":{"rendered":"<p align=\"justify\">Postprawda, czyli prawda tworzona przez emocje i osobiste przekonania, kt\u00f3re s\u0105 wa\u017cniejsze od fakt\u00f3w.<\/p>\n<p align=\"justify\">\u017byjemy w epoce, w kt\u00f3rej ludzie kieruj\u0105 si\u0119 emocjami. Rozum odszed\u0142 na drugi plan. Warto si\u0119 zastanowi\u0107: dlaczego tak jest? Dlaczego czasy, w kt\u00f3rych tytu\u0142 profesorski zapewnia\u0142 spo\u0142eczny podziw, a bycie cz\u0142owiekiem nauki wi\u0105za\u0142o si\u0119 z szacunkiem, min\u0119\u0142y? Obserwuj\u0105c zachowania spo\u0142eczne, pozwol\u0119 sobie na \u015bmia\u0142e stwierdzenie, \u017ce winna jest potrzeba ci\u0105g\u0142ego wzrostu gospodarczego.<\/p>\n<p align=\"justify\">By\u0107 mo\u017ce niekt\u00f3rym powy\u017csze s\u0142owa wydadz\u0105 si\u0119 zaskakuj\u0105ce, jednak potrzeba ci\u0105g\u0142ego wzrostu spowodowa\u0142a, \u017ce w przeciwie\u0144stwie do pocz\u0105tk\u00f3w kapitalizmu, w kt\u00f3rym dominowa\u0142o protestanckie podej\u015bcie, czyli etos ci\u0119\u017ckiej pracy i oszcz\u0119dzania, wsp\u00f3\u0142czesny kapitalizm zosta\u0142 zdominowany przez etos infantylizmu, a kapitalizm, id\u0105c za s\u0142owami Benjamina Barbera, to obecnie kapitalizm konsumencki.<\/p>\n<p align=\"justify\">Ka\u017cdy specjalista od marketingu wie, \u017ce naj\u0142atwiej sprzedaje si\u0119 produkty dzieciom, gdy\u017c one cz\u0119\u015bciej ni\u017c rozumowaniem, kieruj\u0105 si\u0119 w \u017cyciu emocjami. I tak na prze\u0142omie XX i XXI wieku stwierdzono, \u017ce skoro dzieci to klient doskona\u0142y, nale\u017cy to dzieci\u0144stwo utrzymywa\u0107 jak najd\u0142u\u017cej. Zacz\u0119to promowa\u0107 utrzymywanie m\u0142odo\u015bci, niedojrza\u0142o\u015bci poprzez reklamy, muzyk\u0119, artyku\u0142y, filmy i wszelakie mo\u017cliwe metody dotarcia do odbiorcy. Ju\u017c w pierwszej dekadzie XXI wieku, magazyny \u201eNew York Times\u201d oraz \u201eTimes\u201d, wyra\u017ca\u0142y zaniepokojenie \u201ewyst\u0119puj\u0105cymi w Ameryce tendencjami do \u017cycia w stylu Piotrusia Pana\u201d.<\/p>\n<p align=\"justify\">Sp\u00f3jrzmy na media w Polsce. Tre\u015bci jakie w nich s\u0105 prezentowane, nie wnosz\u0105 sob\u0105 nic. Pusta, nie wype\u0142niona \u017cadn\u0105 tre\u015bci\u0105 rozrywka, kt\u00f3ra ma na celu zaspokojenie podstawowych potrzeb klienta \u2013 odbiorcy. Potrzeb, kt\u00f3re owe media wcze\u015bniej same stworzy\u0142y. Jednak nie tylko samo zaspokajanie stworzonych wcze\u015bniej potrzeb ma znaczenie, ale r\u00f3wnie\u017c tempo w jakim si\u0119 to dzieje \u2013 czyli natychmiast. Nie ma czasu na refleksj\u0119, na chwil\u0119 przemy\u015blenia tego, co serwowane jest w mediach, poniewa\u017c po wyst\u0105pieniu potrzeby, natychmiast otrzymujemy na tacy jej zaspokojenie. G\u0142upkowate programy, teleturnieje, czy rozmowy dziennikarzy z politykami na temat wewn\u0119trznych ruch\u00f3w organizacyjnych partii, kt\u00f3re nie wnosz\u0105 kompletnie nic do podnoszenia jako\u015bci \u017cycia spo\u0142ecze\u0144stwa. Coraz \u0142atwiejsza muzyka tworzona w oparciu o algorytmy popularno\u015bci oraz warto\u015bciowanie film\u00f3w czy ksi\u0105\u017cek na podstawie ilo\u015bci wy\u015bwietle\u0144 danych tre\u015bci. I w ten spos\u00f3b jeden z najgorszych film\u00f3w w historii oparty o jedn\u0105 z najgorszy ksi\u0105\u017cek w historii, sta\u0142 si\u0119 najch\u0119tniej ogl\u0105danym na jednej z platform multimedialnych w Polsce w 2020 roku.<\/p>\n<p align=\"justify\">Kiedy\u015b m\u00f3wiono, \u017ce dana tre\u015b\u0107 obroni si\u0119 sama. Obecnie popularno\u015b\u0107 tre\u015bci zale\u017cna jest od ilo\u015bci pieni\u0119dzy w\u0142o\u017conych w reklam\u0119 i umiej\u0119tno\u015bci specjalist\u00f3w od marketingu.<\/p>\n<p align=\"justify\">Dziecinniejemy z ka\u017cdym dniem, a spo\u0142ecze\u0144stwa staj\u0105 si\u0119 tym, co zosta\u0142o przedstawione w ma\u0142o ambitnej z za\u0142o\u017cenia komedii z 2006 roku pt. <i>Idiokracja<\/i>, kt\u00f3ra po dekadzie zosta\u0142a okre\u015blona jako przera\u017caj\u0105ca wizja przysz\u0142o\u015bci. Zgodnie z filmem stajemy si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwem rozrywki, wiecznej zabawy, faszerowanym bezwarto\u015bciowymi tre\u015bciami. Konsumentem pozbawionym odrobiny refleksji i podstawowej wiedzy niezb\u0119dnej do przetrwania gatunku ludzkiego.<\/p>\n<p align=\"justify\">Obecnie najcenniejszym towarem nie jest informacja, ale uwaga klienta. To o ni\u0105 walcz\u0105 najwi\u0119ksze serwisy spo\u0142eczno\u015bciowe. Sprzedawcy po\u017c\u0105daj\u0105 naszej uwagi, a otwieraj\u0105c si\u0119 na te \u017c\u0105danie, nie ma mo\u017cliwo\u015bci po\u015bwi\u0119cenia uwagi i koncentracji innym, wa\u017cniejszym zadaniom.<\/p>\n<p align=\"justify\">Ale co to ma wsp\u00f3lnego z tematem niniejszej deski?<\/p>\n<p align=\"justify\">Infantylizacja spo\u0142ecze\u0144stwa sprowadza cz\u0142owieka do istoty, kt\u00f3ra kieruje si\u0119 tylko emocjami i intuicj\u0105. O ile emocje s\u0105 niezb\u0119dne do prawid\u0142owego funkcjonowania oraz pozwalaj\u0105 na fascynowanie si\u0119 otaczaj\u0105c\u0105 nas rzeczywisto\u015bci\u0105, tak niestety nauka nie jest intuicyjna oraz emocjonalna, a opiera si\u0119 jedynie na faktach, kt\u00f3re cz\u0119sto s\u0105 wr\u0119cz sprzeczne z intuicj\u0105. Nauka powinna by\u0107 pozbawiona emocji, poniewa\u017c zak\u0142\u00f3caj\u0105 one d\u0105\u017cenie do poznania prawdy.<\/p>\n<p align=\"justify\">Drugim czynnikiem przyczyniaj\u0105cym si\u0119 do upadku wiarygodno\u015bci nauki, jest Internet. To wspania\u0142e narz\u0119dzie, dzi\u0119ki kt\u00f3remu mamy dost\u0119p do wiedzy ca\u0142ego \u015bwiata, sprawi\u0142o jednocze\u015bnie, \u017ce prawo do wypowiadania si\u0119 w kwestiach naukowych mo\u017ce przypisa\u0107 sobie ka\u017cdy. I to samo ma miejsce w mediach. Rol\u0119 dziennikarzy naukowych zaj\u0119li dziennikarze bez \u017cadnego przygotowania naukowego. Pisz\u0105 o niezrozumia\u0142ych dla nich tematach posi\u0142kuj\u0105c si\u0119 tre\u015bciami dostarczonymi przez innych niekompetentnych dziennikarzy. A jak brzmi zasada w informatyce okre\u015blana akronimem GIGO \u2013 <i>Garbage In \u2013 Garbage Out<\/i> (\u201e\u015amieci na wej\u015bciu \u2013 \u015bmieci na wyj\u015bciu\u201d).<\/p>\n<p align=\"justify\">Je\u017celi media, kt\u00f3re znaczna cz\u0119\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa uwa\u017ca za autorytety, nie weryfikuj\u0105 dok\u0142adnie swoich \u017ar\u00f3de\u0142, ma\u0142o tego, je\u017celi nie rozumiej\u0105 dok\u0142adnie z\u0142o\u017cono\u015bci tematyki, o kt\u00f3rej pisz\u0105, to w jaki spos\u00f3b mo\u017cna tego oczekiwa\u0107 od zwyk\u0142ego obywatela, kt\u00f3ry decyduje si\u0119 na za\u0142o\u017cenie kana\u0142u i publikuje filmy t\u0142umacz\u0105c \u015bwiat w oparciu o swoje przekonania, nie wk\u0142adaj\u0105c przy tym ani odrobiny wysi\u0142ku w rzetelne weryfikowanie prezentowanych tre\u015bci?<\/p>\n<p align=\"justify\">Wracaj\u0105c jednak do Internetu.<\/p>\n<p align=\"justify\">Informacj\u0105, po jak\u0105 si\u0119ga dzisiejsze spo\u0142ecze\u0144stwo, to nie jest wiedza, ale czyja\u015b opinia. Celebrytka obawiaj\u0105ca si\u0119 szczepie\u0144, u\u017cywaj\u0105ca emocjonalnego j\u0119zyka, opisuj\u0105ca cierpienia dzieci jest dla widza bardziej wiarygodna ni\u017c naukowiec t\u0142umacz\u0105cy zrozumia\u0142ym, ale pozbawionym emocjonalnych odno\u015bnik\u00f3w j\u0119zykiem zawi\u0142o\u015bci nauki.<\/p>\n<p align=\"justify\">Politycy dyskutuj\u0105cy emocjonalnie na wizji, u\u017cywaj\u0105cy pozamerytorycznych metod argumentowania, b\u0119d\u0105 z pewno\u015bci\u0105 podbijali s\u0142upki ogl\u0105dalno\u015bci, kiedy fascynuj\u0105cy dla mniejszej liczby odbiorc\u00f3w wyk\u0142ad o entropii, kt\u00f3ra ma na nasze istnienie silniejszy wp\u0142yw ni\u017c k\u0142\u00f3tnia polityk\u00f3w, ma niewiele wy\u015bwietle\u0144.<\/p>\n<p align=\"justify\">\u017beby to zobrazowa\u0107 podam liczby z serwisu Youtube (na 7-02-2021 r.):<\/p>\n<p align=\"justify\">\u2013 Wyk\u0142ad fizyka, prof. dr hab. Roberta Ho\u0142ysta o entropii. Przedstawiany przyst\u0119pnym j\u0119zykiem, podlany odrobin\u0105 humoru \u2013 wynik wy\u015bwietle\u0144 odk\u0105d zosta\u0142 zamieszczony w grudniu 2015 roku \u2013 40\u00a0748 razy.<\/p>\n<p align=\"justify\">\u2013 Jasnowidz Krzysztof Jackowski o uchod\u017acach: Wybuchnie wojna w Europie! \u2013 zamieszczony we wrze\u015bniu 2015 roku \u2013 719\u00a0611 wy\u015bwietle\u0144.<\/p>\n<p align=\"justify\">Jestem \u015bwiadomy, \u017ce mo\u017cna wiele zarzuci\u0107 temu zestawieniu. Jednak pokazuje to jakie potrzeby maj\u0105 ludzie. Jasnowidz m\u00f3wi j\u0119zykiem emocjonalnym, m\u00f3wi o zagro\u017ceniu. O czym\u015b co rozumie ka\u017cdy. Natomiast fizyk m\u00f3wi o czym\u015b, co dla spo\u0142ecze\u0144stwa, kt\u00f3re oczekuje natychmiastowej gratyfikacji jest niezrozumia\u0142e nie tyle na poziomie znaczenia s\u0142\u00f3w, co na poziomie meta, wymagaj\u0105cym ciekawo\u015bci otaczaj\u0105cej nas rzeczywisto\u015bci.<\/p>\n<p align=\"justify\">Jeszcze jednym czynnikiem pozostaje ci\u0105g\u0142e wmawianie ludziom, \u017ce wszystko jest \u0142atwe i osi\u0105galne bez wysi\u0142ku. Widzowie obserwuj\u0105 wybitnych sportowc\u00f3w, muzyk\u00f3w czy m\u00f3wc\u00f3w i\u00a0przekonywani s\u0105, \u017ce ich osi\u0105gni\u0119cia wynikaj\u0105 z tajemniczego talentu, z kt\u00f3rym owe osoby si\u0119 urodzi\u0142y. Nie bior\u0105 pod uwag\u0119, \u017ce obok warunk\u00f3w zewn\u0119trznych otaczaj\u0105cych dan\u0105 osob\u0119, zosta\u0142 w\u0142o\u017cony przez ni\u0105 ogromny nak\u0142ad pracy.<\/p>\n<p align=\"justify\">Zdobywanie wiedzy jest niezwykle wyczerpuj\u0105ce. Wynika to z \u201ezarz\u0105dzania energi\u0105\u201d przez nasz organizm. M\u00f3zg jest najbardziej energoch\u0142onn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 nas. Zu\u017cywa oko\u0142o 20% dostarczonej z\u00a0zewn\u0105trz energii. Na przyk\u0142ad arcymistrzowie szachowi, w jednym dniu rozgrywek na wysokim poziomie, s\u0105 w stanie spali\u0107 nawet 6000 kcal, co jest por\u00f3wnywalne do nieprzerwanego biegu ok. 10-11 godzin.<\/p>\n<p align=\"justify\">Uczenie si\u0119 to tworzenie nowych po\u0142\u0105cze\u0144 nerwowych w m\u00f3zgu, co jest procesem bardzo energoch\u0142onnym, a nasz organizm nie lubi zu\u017cywa\u0107 energii. Woli zachowa\u0107 j\u0105 na trudne czasy.<\/p>\n<p align=\"justify\">Promowanie posiadania wyj\u0105tkowego talentu, natychmiastowe zaspokajanie potrzeb, tworzenie u\u0142atwie\u0144, kt\u00f3re nie zmuszaj\u0105 odbiorcy do my\u015blenia, demotywuj\u0105 do przeciwstawienia si\u0119 naszej ewolucyjnej niech\u0119ci do zu\u017cywania energii na rozw\u00f3j z gratyfikacj\u0105 od\u0142o\u017con\u0105 w czasie.<\/p>\n<p align=\"justify\">Niech\u0119\u0107 do nauki i coraz wi\u0119ksze grono zwolennik\u00f3w pseudonaukowych teorii ro\u015bnie i b\u0119dzie ros\u0142a z przyczyn, kt\u00f3re poda\u0142em powy\u017cej. Potrzeba natychmiastowej nagrody oraz zach\u0119canie do lenistwa, to najlepszy generator zysk\u00f3w znachor\u00f3w, kt\u00f3rzy w sytuacji zawa\u0142u proponuj\u0105 przy\u0142o\u017cenie wyka\u0142aczki pod nos lub do\u017cylne podanie 30% wody utlenionej w celu walki z COVID-19. Tworzenie od dziecka konsument\u00f3w opartych na zaspokajaniu wcze\u015bniej wykreowanych przez sprzedawc\u00f3w potrzeb, oczekuj\u0105cych wci\u0105\u017c przyjemnych do\u015bwiadcze\u0144, wykreowa\u0142o spo\u0142ecze\u0144stwo unikaj\u0105ce prawdy, kt\u00f3ra nie zawsze b\u0119dzie przyjemna i emocjonuj\u0105ca.<\/p>\n<p align=\"justify\">Ludzie nauki staj\u0105 si\u0119 i b\u0119d\u0105 si\u0119 stawa\u0107 wrogami publicznymi, gdy\u017c posiadaj\u0105 wiedz\u0119 tajemn\u0105, z kt\u00f3r\u0105 nie chc\u0105 si\u0119 dzieli\u0107. I mimo, \u017ce my\u015bl\u0105cy cz\u0142owiek wie, \u017ce ta tajemna wiedza dost\u0119pna jest na wyci\u0105gni\u0119cie r\u0119ki, w postaci ksi\u0105\u017cek, wszelakich publikacji, wyk\u0142ad\u00f3w, internetowych spotka\u0144, podcast\u00f3w i wielu innych, to o ile samo pozyskanie tej wiedzy nie jest wymagaj\u0105ce, tak poznanie jej wymaga wysi\u0142ku, cierpliwo\u015bci i refleksji. A to jest niezgodne ze wsp\u00f3\u0142czesnym konsumpcjonizmem.<\/p>\n<p align=\"justify\">Za to wszelacy szarlatani, antyszczepionkowcy, zwolennicy teorii spiskowych m\u00f3wi\u0105cych o reptilianach, p\u0142askiej Ziemi czy masonach d\u0105\u017c\u0105cych do depopulacji, ujawniaj\u0105cy rzekome tajemnice, nie wymagaj\u0105 od swojego odbiorcy ani odrobiny wysi\u0142ku intelektualnego. Sprzedaj\u0105 wiedz\u0119 \u0142atw\u0105 i lekkostrawn\u0105, bogat\u0105 w emocje i podan\u0105 na tacy. Zaspokajaj\u0105 potrzeb\u0119 zdobywania wiedzy bez wysi\u0142ku oraz potrzeb\u0119 przynale\u017cno\u015bci, czyli znalezienia si\u0119 w gronie os\u00f3b wyj\u0105tkowych, kt\u00f3re odkry\u0142y tajemnice rz\u0105dz\u0105ce nasz\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105.<\/p>\n<p align=\"justify\">Na zako\u0144czenie odnios\u0119 si\u0119 jeszcze do jednego z wyst\u0105pie\u0144 Sama Harrisa, ameryka\u0144skiego pisarza, neurobiologa i filozofa, podczas kt\u00f3rego odpowiada\u0142 na pytanie: \u201eCzy nauka mo\u017ce odpowiedzie\u0107 na moralne pytania?\u201d. Zwr\u00f3ci\u0142 on uwag\u0119, \u017ce powszechnie przyj\u0119\u0142o si\u0119, \u017ce pytania o moralno\u015b\u0107, dobro i z\u0142o, s\u0105 pytaniami, na kt\u00f3re nauka oficjalnie si\u0119 nie wypowiada. Wykaza\u0142, \u017ce jest to niebezpieczna iluzja, kt\u00f3ra stawia fakty i warto\u015bci na przeciwnych biegunach. Niebezpieczna dlatego, \u017ce doprowadza do odrzucenia nauki na rzecz moralno\u015bci opartej tylko i\u00a0wy\u0142\u0105cznie na emocjach. Kiedy tak naprawd\u0119 warto\u015bci s\u0105 niczym innym ni\u017c faktami. A faktami zajmuje si\u0119 nauka.<\/p>\n<p align=\"right\"><b>Deska wyg\u0142oszona w trakcie uroczystego posiedzenia<\/b><\/p>\n<p align=\"right\"><b>Sz<\/b><span style=\"font-family: Cambria Math, serif;\"><b>\u2234<\/b><\/span><b> Lo\u017cy \u201eOrze\u0142 Bia\u0142y\u201d na Ws<\/b><span style=\"font-family: Cambria Math, serif;\"><b>\u2234<\/b><\/span><b> Katowic<\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Postprawda, czyli prawda tworzona przez emocje i osobiste przekonania, kt\u00f3re s\u0105 wa\u017cniejsze od fakt\u00f3w. \u017byjemy w epoce, w kt\u00f3rej ludzie kieruj\u0105 si\u0119 emocjami. Rozum odszed\u0142 na drugi plan. Warto si\u0119 zastanowi\u0107: dlaczego tak jest? Dlaczego czasy, w kt\u00f3rych tytu\u0142 profesorski zapewnia\u0142 spo\u0142eczny podziw, a bycie cz\u0142owiekiem nauki wi\u0105za\u0142o si\u0119 z szacunkiem, min\u0119\u0142y? Obserwuj\u0105c zachowania spo\u0142eczne, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":6221,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,4],"tags":[],"class_list":["post-6220","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-biblioteka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6220"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6220"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6220\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6221"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6220"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6220"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6220"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}