{"id":6564,"date":"2023-06-28T12:03:51","date_gmt":"2023-06-28T10:03:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.droithumain.pl\/?p=6534"},"modified":"2023-06-28T12:03:51","modified_gmt":"2023-06-28T10:03:51","slug":"co-dzis-znaczy-autorytet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/2023\/06\/28\/co-dzis-znaczy-autorytet\/","title":{"rendered":"Co dzi\u015b znaczy autorytet?"},"content":{"rendered":"

S\u0142owo \u201eautorytet\u201d pochodzi od \u0142aci\u0144skiego auctoritas<\/em>. W staro\u017cytnym Rzymie oznacza\u0142o ono og\u00f3lne powa\u017canie, jakim spo\u0142ecze\u0144stwo darzy\u0142o konkretn\u0105 osob\u0119, i to niekoniecznie w kontek\u015bcie politycznym. Auctoritas<\/em> posiadali ludzie o wybitnej sile przebicia, kt\u00f3rzy byli w stanie wywrze\u0107 znacz\u0105cy wp\u0142yw na innych i poci\u0105gn\u0105\u0107 ich do popierania wyra\u017canej przez siebie woli. Intuicyjnie warto sytuowa\u0107 znaczenie tego terminu blisko poj\u0119cia charyzmy jako zespo\u0142u szczeg\u00f3lnych cech, dzi\u0119ki kt\u00f3rym osoba je posiadaj\u0105ca mo\u017ce cieszy\u0107 si\u0119 niekwestionowalnym autorytetem u ludzi oraz mo\u017cliwo\u015bci\u0105 wp\u0142ywania na nich.<\/p>\n

Wr\u00f3\u0107my jednak na chwil\u0119 do staro\u017cytnego Rzymu i zwr\u00f3\u0107my uwag\u0119 na jeszcze jedno, tym razem czysto polityczne znaczenie terminu auctoritas<\/em> \u2013 by\u0142o to r\u00f3wnie\u017c poj\u0119cie zwi\u0105zane z w\u0142adz\u0105 instytucjonaln\u0105. Auctoritas<\/em> posiada\u0142 senat rzymski, i nie by\u0142a to cecha okre\u015blaj\u0105ca jego w\u0142adz\u0119 rozumian\u0105 jako mo\u017cliwo\u015b\u0107 realizowania swojej woli, albowiem tak rozumiana w\u0142adza przynale\u017ca\u0142a ludowi, lecz t\u0119 szczeg\u00f3ln\u0105 kompetencj\u0119, dzi\u0119ki kt\u00f3rej wola posiadaj\u0105cego w\u0142adz\u0119 ludu by\u0142a formalnie legalizowana, przybieraj\u0105c posta\u0107 prawa. O r\u00f3\u017cnicy pomi\u0119dzy auctoritas<\/em> a w\u0142adz\u0105 powiedzia\u0142 Cyceron: \u201eCum potestas in populo, auctoritas in senatu sit\u201d, czyli \u201eCho\u0107 w\u0142adz\u0119 posiada lud, autorytet spoczywa w senacie\u201d. Auctoritas<\/em> Senatu by\u0142 zatem jego kompetencj\u0105 do prawnej autoryzacji w\u0142adzy suwerennego ludu. Dzi\u015b wci\u0105\u017c u\u017cywa si\u0119 sformu\u0142owa\u0144 takich jak \u201emajestat prawa\u201d czy \u201epowaga urz\u0119du\u201d. Majestat to okre\u015blenie odnosz\u0105ce si\u0119 do godno\u015bci i powagi rzeczy, kt\u00f3ra go posiada.<\/p>\n

W Iliadzie <\/em>i Odysei <\/em>pojawiaj\u0105 si\u0119 po raz pierwszy wzorce osobowe, kt\u00f3re nie tylko kszta\u0142towa\u0142y \u017cycie dawnego spo\u0142ecze\u0144stwa oraz leg\u0142y u podstaw elitarnej etyki rycerskiej czy \u2013 szerzej \u2013 etyki honoru, ale za spraw\u0105 zawartego w nich udoskonalaj\u0105cego si\u0119 cz\u0142owiecze\u0144stwa wywar\u0142y ogromny wp\u0142yw na ca\u0142\u0105 kultur\u0119 europejsk\u0105, w tym tak\u017ce na kszta\u0142towanie indywidualnych jednostek, kt\u00f3re legitymizowa\u0142y si\u0119 i by\u0142y dla wielu uosobieniem autorytetu. Z tych te\u017c wzgl\u0119d\u00f3w mo\u017cna Homera traktowa\u0107 jako wychowawc\u0119 okre\u015blonej spo\u0142ecznie grupy ludzi (arystokrat\u00f3w czy rycerzy), wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rc\u0119 kultury europejskiej w og\u00f3le, wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rc\u0119 uniwersalnych wzorc\u00f3w moralnych w tym jednostek uchodz\u0105cych za autorytety. Postaci uchodz\u0105cych za wzory nie brak tak\u017ce w polskiej literaturze. Skrzetuski, Kmicic, Wo\u0142odyjowski, Podbipi\u0119ta czy nawet Zag\u0142oba nie s\u0105, by\u0107 mo\u017ce, ze\u00a0wsp\u00f3\u0142czesnego punktu widzenia osobami godnymi do na\u015bladowania na co dzie\u0144. Czym\u017ce jednak by\u0142aby nasza rodzima kultura bez ich waleczno\u015bci, po\u015bwi\u0119cenia i bezinteresowno\u015bci?<\/p>\n

Pomoc\u0105 w znalezieniu autorytetu w przesz\u0142o\u015bci by\u0142o na przyk\u0142ad cechowe wychowanie, czyli przygotowuj\u0105ce m\u0142odzie\u017c do wykonywania rzemios\u0142a, gdzie kandydat pobiera\u0142 nauk\u0119 w warsztacie mistrza, przechodz\u0105c trzy stopnie zaawansowania: ucznia, czeladnika i mistrza.<\/p>\n

U podstaw tej metody le\u017ca\u0142o rozumowanie, \u017ce w zakresie dzia\u0142a\u0144 praktycznych najlepsz\u0105 nauk\u0105 jest edukacja przez pokazanie i na\u015bladownictwo. Dla ucznia rozpoczynaj\u0105cego terminowanie, umiej\u0119tno\u015bci czeladnik\u00f3w i mistrz\u00f3w by\u0142y celem, kt\u00f3ry sobie stawia\u0142. Autorytet dawa\u0142 uczniom oraz czeladnikom poczucie bezpiecze\u0144stwa. Tworzy\u0142 bratersk\u0105 wi\u0119\u017a z osob\u0105, kt\u00f3ra wie wi\u0119cej i lepiej.<\/p>\n

Autorytet mo\u017cna mie\u0107, zyska\u0107, utrzyma\u0107, wzmocni\u0107, poprze\u0107, podwa\u017ca\u0107, zachwia\u0107, obni\u017ca\u0107, os\u0142abia\u0107 lub utraci\u0107. Zazwyczaj pierwszym autorytetem w \u017cyciu cz\u0142owieka, poczynaj\u0105c od okresu dzieci\u0144stwa, staj\u0105 si\u0119 jego rodzice i dziadkowie. To w na\u015bladownictwie zachowa\u0144 autorytet bezwzgl\u0119dny, kt\u00f3ry mo\u017ce zosta\u0107 utrzymany lub os\u0142abiony pod wp\u0142ywem zdarze\u0144, emocji i pojawiania si\u0119 nowych relacji\/kolejnych autorytet\u00f3w wraz z przemijaniem \u017cycia. Samo poj\u0119cie autorytetu funkcjonuje w\u00a0r\u00f3\u017cnych dziedzinach, na przyk\u0142ad autorytet moralny, spo\u0142eczny, czy te\u017c ekspercki w danej profesji. Kwestia analizowanego tu przez nas problemu wydaje si\u0119 do\u015b\u0107 obszerna i z\u0142o\u017cona.<\/p>\n

O ile w przypadku rodzic\u00f3w, czy dziadk\u00f3w mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o autorytetach o charakterze uniwersalnym\/mi\u0119dzypokoleniowym to dla r\u00f3\u017cnych pokole\u0144 i grup spo\u0142ecznych obserwowa\u0107 b\u0119dziemy r\u00f3\u017cne autorytety. Nale\u017cy te\u017c oddzieli\u0107 poj\u0119cie autorytetu od s\u0142owa idol lub celebryta. B\u0119dzie to pewne uproszczenie, ale wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie sam fakt du\u017cej popularno\u015bci danej jednostki, cho\u0107by w telewizji lub mediach spo\u0142eczno\u015bciowych tworzy grup\u0119 ludzi zapatrzonych w dan\u0105 osob\u0119 wy\u0142\u0105cznie z powodu jego cech fizycznych lub statusu medialnego.<\/p>\n

Co wp\u0142ywa na lokalno\u015b\u0107 dzisiejszych autorytet\u00f3w? Istotny wp\u0142yw mo\u017ce mie\u0107 tutaj rewolucja, kt\u00f3r\u0105 przesz\u0142y media. Kiedy\u015b informacje by\u0142y rozpowszechniane przez telewizje, radio, kilka tytu\u0142\u00f3w prasy (w tym tak\u017ce tej podziemnej), a dzi\u015b wiadomo\u015bci rozpowszechniane s\u0105 za po\u015brednictwem medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych i og\u00f3lnie bior\u0105c Internetu. Kiedy\u015b du\u017co \u0142atwiej by\u0142o o jednomy\u015blno\u015b\u0107, liczba \u017ar\u00f3de\u0142 do zweryfikowania przez odbiorc\u0119 danego komunikatu by\u0142a znacznie mniejsza. Dzi\u015b mamy dost\u0119p do niemal niesko\u0144czonej liczby informacji. Ponadto media spo\u0142eczno\u015bciowe wykorzystuj\u0105 algorytmy, kt\u00f3re sprzyjaj\u0105 rozpowszechnianiu w Internecie najbardziej ekscentrycznych i kontrowersyjnych tre\u015bci. To wszystko wp\u0142ywa na \u201epofragmentowanie\u201d dzisiejszych autorytet\u00f3w.<\/p>\n

Co jeszcze mo\u017cna powiedzie\u0107 o aktualnym znaczeniu autorytetu? Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, \u017ce dzi\u015b ludzie nie pod\u0105\u017caj\u0105 ju\u017c za osobami, tylko za ideami, przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 tu ruch ekologiczny, kt\u00f3ry jako taki stanowi autorytet dla pewnych \u015brodowisk, mimo, \u017ce nie mo\u017cna wy\u0142oni\u0107 jednej \u201etwarzy\u201d tego ruchu, kt\u00f3ra cieszy\u0142aby si\u0119 powszechnym uznaniem w\u015br\u00f3d ekolog\u00f3w.<\/p>\n

Czy kryzys autorytet\u00f3w to co\u015b nieznanego historii i spo\u0142ecze\u0144stwom? Czy niew\u0105tpliwy kryzys wiary i zaufania, jakie pok\u0142ada\u0107 jeszcze do niedawna mogli\u015bmy w naukowc\u00f3w, dzia\u0142aczy spo\u0142ecznych, a\u00a0nawet polityk\u00f3w, jest wymys\u0142em XXI wieku? Pokolenia sceptycznych millenials\u00f3w b\u0105d\u017a ich nast\u0119pc\u00f3w? By\u0107 mo\u017ce warto by\u0142oby odwr\u00f3ci\u0107 pytanie i zastanowi\u0107 si\u0119, czym autorytet winien si\u0119 charakteryzowa\u0107, aby by\u0107 za takowy uwa\u017cany? W kontek\u015bcie tego by\u0107 mo\u017ce zasadn\u0105 by\u0142aby refleksja, czy to nie upadek warto\u015bci moralno-etycznych minionych pokole\u0144 wp\u0142yn\u0105\u0142 na fakt, i\u017c dzi\u015b autorytet to termin nadu\u017cywany i cz\u0119sto kontestowany? Po kolei jednak \u2013 nie, kryzys autorytet\u00f3w to nie zjawisko nowe. Persony dzi\u015b znane, jako wielcy my\u015bliciele, w\u0142adcy, politycy, poeci, etc., nie rzadko za swego \u017cycia spotykali si\u0119 z ostr\u0105 opozycj\u0105 wzgl\u0119dem g\u0142oszonych przez siebie pogl\u0105d\u00f3w i postaw, skazuj\u0105c si\u0119 na ostracyzm towarzyski i spo\u0142eczny w skrajnych przypadkach. Bycie autorytetem, cz\u0119sto mylnie si\u0119 pojmuje. Nie oznacza ono bowiem bycia cz\u0142owiekiem bez skazy, nigdy si\u0119 nie myl\u0105cym. Autorytet przyznaje si\u0119 do w\u0142asnych pomy\u0142ek i pora\u017cek, uczy si\u0119 na nich. Ale oczywi\u015bcie autorytetem mo\u017ce by\u0107 dla nas osoba zwyczajna, brn\u0105ca przez \u017cycie w zgodzie ze swoimi szlachetnymi warto\u015bciami. Rodzic, krewny, znajomy, posta\u0107 lokalna \u2013 to wszak\u017ce niemniejsze autorytety do na\u015bladowania. Pami\u0119tajmy jednak, i\u017c podziw a wiara, to dwie r\u00f3\u017cne kwestie. Podziwia\u0107 mo\u017cemy czyj\u0105\u015b cech\u0119 lub ich zesp\u00f3\u0142, postaw\u0119 \u2013 s\u0142owem, wycinek danej osobowo\u015bci. Wiara w nieomylno\u015b\u0107 jednostki natomiast zakrawa o\u00a0niebezpieczn\u0105 tendencj\u0119 i nie jest przedmiotem naszych rozwa\u017ca\u0144.<\/p>\n

Wskazuj\u0105c na cechy pozytywne osoby mog\u0105cej mieni\u0107 si\u0119 jako autorytet \u2013 mianowicie autorefleksyjno\u015b\u0107, empatia, uprzejmo\u015b\u0107 w trakcie dyskusji, szacunek do interlokutor\u00f3w, mo\u017cemy narysowa\u0107 posta\u0107 Mistrza \u2013 przewodnika, nie tyle wskazuj\u0105cego drog\u0119, co roztaczaj\u0105cego przed prowadzonym opcje wyboru. To kto\u015b, kto zarysowuje potencjalne konsekwencje decyzji, jednak nieodbieraj\u0105cy wolnego wyboru. Nasuwa to skojarzenie z rol\u0105 i postaci\u0105 Mistrza w lo\u017cy i na co dzie\u0144. Czy Mistrz nie powinien pozwala\u0107 swoim Uczniom i\u015b\u0107 w\u0142asn\u0105 \u015bcie\u017ck\u0105? A je\u015bli tak, to odpowiadaj\u0105c na pytanie \u201eco dzi\u015b znaczy autorytet?\u201d mogliby\u015bmy pokusi\u0107 si\u0119 o stwierdzenie, i\u017c oznacza on wolnomularstwo.<\/p>\n

Obecnie zauwa\u017calna jest znaczna r\u00f3\u017cnica w pojmowaniu i interpretowaniu kwestii: czym dla nas wszystkich jest autorytet? Dla wielu ludzi pozycja autorytetu zasta\u0142a zast\u0105piona mianem wspomnianego wcze\u015bniej idola. Cz\u0119sto takie osoby, kt\u00f3re s\u0105 powszechnie znane w kulturze masowej nie reprezentuj\u0105 sob\u0105 wielu warto\u015bci, za kt\u00f3re niegdy\u015b byli podziwiani ludzie z autorytetem czy m\u0119\u017cowie stanu.<\/p>\n

Kolejn\u0105 kwesti\u0105, kt\u00f3ra si\u0119 zmienia, pozostaje specjalizacja \u017cycia. Gwa\u0142towny post\u0119p naukowy spowodowa\u0142, \u017ce obecnie dziedziny rozwoju bardzo si\u0119 zaw\u0119zi\u0142y i autorytet cz\u0119sto przybiera formy istniej\u0105ce w bardzo wyselekcjonowanej grupie. Nadal dorobek zawodowy jest powi\u0105zany z etyk\u0105 i moralno\u015bci\u0105 takiej osoby, ale nie jest ju\u017c to tak jednoznacznie ocenianie jak kilka dekad temu. Mimo globalizacji, wci\u0105\u017c bardzo trudno wskaza\u0107 jakiekolwiek persony, kt\u00f3re mog\u0142yby by\u0107 uznane za autorytet generalny. \u015awiadomo\u015b\u0107 r\u00f3\u017cnic kulturowych, religijnych i spo\u0142ecznych powoduje, \u017ce niemal zawsze jaka\u015b grupa nie b\u0119dzie uznawa\u0142a takiego autorytetu ze wzgl\u0119du na sw\u00f3j odmienny punkt widzenia, wierzenia lub polityk\u0119.<\/p>\n

Tak\u017ce wsp\u00f3\u0142czesna kultura indywidualizmu nie pomaga w utrwalaniu autorytet\u00f3w. Jeszcze do niedawna pewne post\u0119powanie wynikaj\u0105ce z kodeksu etycznego by\u0142o niepodwa\u017calne i znaczna cz\u0119\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa nawet nie pr\u00f3bowa\u0142a kwestionowa\u0107 fundament\u00f3w zasad relacji mi\u0119dzyludzkich. Obecnie nie jest to ju\u017c tak oczywiste, ze wzgl\u0119du na fakt post\u0119powania liberalnej kultury indywidualizmu, kt\u00f3ry \u2013 tak\u017ce nadu\u017cywany w swojej formie, bywa narz\u0119dziem naturalnie odrzucaj\u0105cym zasady i regu\u0142y niezale\u017cnie przez kogo zosta\u0142y one stworzone oraz czy maj\u0105 na dan\u0105 osob\u0119 negatywne czy pozytywne odzia\u0142ywanie.<\/p>\n

Charakterystyczne jest omawianie zjawiska autorytetu w kontek\u015bcie jego tak zwanego \u201ekryzysu\u201d, co\u00a0ma miejsce zar\u00f3wno z pozycji mniej lub bardziej jawnie konserwatywnych, tu spotykamy si\u0119 cz\u0119sto z pragnieniem ustanowienia jednorodnego, wsp\u00f3lnego dla wszystkich systemu autorytet\u00f3w przywo\u0142uj\u0105c wyidealizowany obraz przesz\u0142o\u015bci, \u201eczas\u00f3w dawniejszych\u201d, kiedy jakoby istnia\u0142a zgodno\u015b\u0107 w tym zakresie. Konserwatywna nostalgia za ustalonym i jednorodnym systemem autorytet\u00f3w niejednemu mo\u017ce przypomina\u0107 t\u0119sknot\u0119 za porz\u0105dkiem autorytarnym.<\/p>\n

Z drugiej strony, poj\u0119cie kryzysu autorytet\u00f3w pojawia si\u0119 cz\u0119sto tak\u017ce po przeciwnej stronie politycznych barykad, tutaj jednak cz\u0119\u015bciej przedstawione zostaje jako konieczno\u015b\u0107 dziejowa lub te\u017c na przyk\u0142ad jako has\u0142o postmodernistyczne: \u201ezmierzch wielkich narracji i koniec autorytet\u00f3w\u201d, o\u00a0kt\u00f3rych to si\u0119 zawsze m\u00f3wi, \u017ce zaraz si\u0119 stan\u0105, wydarzaj\u0105 si\u0119 na naszych oczach lub te\u017c w og\u00f3le mamy to ju\u017c ca\u0142kiem za sob\u0105. Umiejscowienie tej koncepcji w wystarczaj\u0105co szerokim kontek\u015bcie historycznym czy geograficznym najcz\u0119\u015bciej przynosi jednak konstatacj\u0119, \u017ce mamy do czynienia raczej z postulatem ni\u017c z rzetelnym opisem rzeczywisto\u015bci. Stare narracje i przedwcze\u015bnie po\u017cegnane \u015bwiatopogl\u0105dy zdaj\u0105 si\u0119 trzyma\u0107 ca\u0142kiem dobrze, przemieszczaj\u0105c si\u0119 tylko w danej przestrzeni i\u00a0czasie, zajmuj\u0105c niekiedy miejsce w centrum uwagi, a miejscami oddalaj\u0105c si\u0119 na jej ubocze, prawie nigdy jednak nie zanikaj\u0105 ca\u0142kowicie.<\/p>\n

Poj\u0119cie autorytetu nie jest jednoznaczne, mo\u017cemy wyr\u00f3\u017cni\u0107 r\u00f3\u017cne jego rodzaje, cho\u0107by moralny, merytoryczny (inaczej epistemiczny), czy te\u017c deontyczny, tj. wynikaj\u0105cy z nadrz\u0119dnej funkcji przeze\u0144 pe\u0142nionej. Ka\u017cdy z nich ma swoj\u0105 charakterystyk\u0119 i zakres oddzia\u0142ywania. Bardzo rzadko zdarza si\u0119, by\u00a0jedna osoba \u0142\u0105czy\u0142a w sobie ka\u017cdy z wymienionych rodzaj\u00f3w. Z wyj\u0105tkiem mo\u017ce rodzica w oczach ma\u0142ego dziecka. Pozycja autorytetu bowiem nie musi by\u0107 sta\u0142a. Cz\u0142owiek w trakcie swego \u017cycia mo\u017ce zmienia\u0107 sw\u00f3j ogl\u0105d na to, czy dana osoba wci\u0105\u017c zas\u0142uguje w jego oczach na miano autorytetu, czy te\u017c nie. Mo\u017ce si\u0119 to wi\u0105za\u0107 zar\u00f3wno ze zmian\u0105 \u015bwiatopogl\u0105du (samego zainteresowanego jak i jego autorytetu), a tak\u017ce zdobywania wiedzy, przez co dawny autorytet, b\u0119d\u0105cy niegdy\u015b skarbnic\u0105 m\u0105dro\u015bci, nie jest ju\u017c wystarczaj\u0105cy i nale\u017cy skierowa\u0107 swe oczy dalej. Jest to zjawisko jak najbardziej naturalne i \u015bwiadczy o naszym rozwoju, jak i o tym, \u017ce \u017caden autorytet nie pozostaje sta\u0142y i\u00a0niezachwiany, gdy\u017c \u017cadna ludzka istota nie ma wiedzy absolutnej w \u017cadnej dziedzinie.<\/p>\n

Reasumuj\u0105c, lubimy s\u0142ucha\u0107 raczej negatywnych historii o ludziach, kt\u00f3rzy powinni by\u0107 autorytetami, lubimy przekazywa\u0107 je dalej, rozpalaj\u0105 one nasze emocje. Obecnie w dyskursie publicznym panuje antyintelektualizm \u2013 bycie inteligentem nie jest w cenie, gdy\u017c powszechnie uwa\u017ca si\u0119, \u017ce naukowcy nie daj\u0105 jasnych odpowiedzi, nie opowiadaj\u0105 si\u0119 po \u017cadnej stronie. Jaki z tego wniosek? Dewaluacja autorytetu (w sensie eksperta w danej dziedzinie) mo\u017ce wynika\u0107 z dora\u017anego pos\u0142ugiwania si\u0119 nim w mediach: raz po raz widzimy polityka wypowiadaj\u0105cego si\u0119 zgodnie z lini\u0105 partyjn\u0105 w wiadomo\u015bciach lub zgodnie z jakim\u015b stereotypem kulturowym w reality show<\/em> \u2013 niekoniecznie za\u015b zgodnie ze stanem wiedzy naukowej. Mamy te\u017c \u0142atwy dost\u0119p do Internetu, a wi\u0119c medium pozwalaj\u0105cego w spos\u00f3b b\u0142yskawiczny na uzyskiwanie informacji (r\u00f3wnie\u017c eksperckiej lub pozornie eksperckiej) na dowolny temat. Dzi\u0119ki tej \u0142atwo\u015bci powstaje z\u0142udne wra\u017cenie, \u017ce eksperci, a wi\u0119c i autorytety przestaj\u0105 by\u0107 potrzebni, skoro wiedz\u0119 mo\u017cna zdoby\u0107 samemu.<\/p>\n

Wykszta\u0142cenie nie stanowi o autorytecie, bo sk\u0142ada si\u0119 na niego wiele czynnik\u00f3w, w kt\u00f3rych najbardziej wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119: wiedza, moralno\u015b\u0107 i charyzma. Moralno\u015b\u0107 jest tym elementem, kt\u00f3ry bardzo \u0142atwo podwa\u017cy\u0107 \u2013 przekona\u0142y si\u0119 o tym rzesze skompromitowanych polityk\u00f3w. Jaka powinna by\u0107 ta moralno\u015b\u0107 autorytetu, \u017ceby nie da\u0142o si\u0119 jej \u0142atwo zakwestionowa\u0107?<\/p>\n

Autorytet \u2013 to zagadnienie ma swoje plusy i minusy. Z jednej strony, dobrze jest mie\u0107 kogo\u015b na kim mo\u017cemy si\u0119 wzorowa\u0107. Z drugiej, \u0142atwo wpa\u015b\u0107 w pu\u0142apk\u0119 zbytniego ufania autorytetowi. Odk\u0142adamy wtedy na bok samodzielne my\u015blenie i idziemy na \u015blepo za tym, co m\u00f3wi\u0105 inni. Zdarza si\u0119, \u017ce autorytety, dajmy na to naukowe, s\u0105 wykorzystywane w celach politycznych (zob. dezinformacja) lub marketingowych (sprzeda\u017c produktu).<\/p>\n

Czy autorytet w og\u00f3le jeszcze co\u015b znaczy? Tak, ale b\u0142\u0119dem jest poszukiwanie \u201eidealnych autorytet\u00f3w\u201d, bowiem takich nie ma. Autorytet nie jest Bogiem, nie jest kryszta\u0142em. Jest on jedynie wyr\u00f3\u017cniaj\u0105c\u0105 si\u0119 jednostk\u0105. Mo\u017cemy autorytety lubi\u0107 i nienawidzi\u0107. Gdy my\u015blimy o autorytetach, najcz\u0119\u015bciej od razu przychodz\u0105 nam na my\u015bl osoby, kt\u00f3re zaczynamy ocenia\u0107 do\u015b\u0107 surowo, maj\u0105c wobec nich wyg\u00f3rowane oczekiwania, a wydaje si\u0119, \u017ce do tych rozwa\u017ca\u0144 du\u017co wnios\u0142oby przesuni\u0119cie punktu ci\u0119\u017cko\u015bci z oczekiwa\u0144 wobec innych ludzi (jako autorytet\u00f3w) na w\u0142asn\u0105 osob\u0119. Wci\u0105\u017c jednak obowi\u0105zuj\u0105 uniwersalne warto\u015bci, kt\u00f3rych szukamy u innych. Natomiast nigdy nie powinni\u015bmy traktowa\u0107 swojego autorytetu (w dowolnej dziedzinie) jako wyroczni. To te\u017c jest cz\u0142owiek i ma on prawo si\u0119 myli\u0107. Naszym obowi\u0105zkiem jest pog\u0142\u0119bianie swojej wiedzy. Zatem to, co uzyskali\u015bmy od swojego autorytetu, powinni\u015bmy skonfrontowa\u0107 z w\u0142asnym do\u015bwiadczeniem, a je\u017celi jeste\u015bmy ca\u0142kowicie niepewni w powy\u017cszym temacie, to si\u0119gnijmy do innych \u017ar\u00f3de\u0142.<\/p>\n

Na zako\u0144czenie wydaje si\u0119 by\u0107 rzecz\u0105 w pe\u0142ni uzasadnion\u0105 wskazanie, i\u017c omawiane znaczenie autorytetu i jego funkcje, tak istotne w kszta\u0142towaniu i doskonaleniu osobowo\u015bci, a ich zaznaczenie by\u0142o celem niniejszego opracowania, nie umniejszaj\u0105 wcale faktu, i\u017c autorytet funkcjonuje r\u00f3wnie\u017c w \u015brodowiskach socjopatologicznych oraz spo\u0142ecznie zdegenerowanych. Ten aspekt funkcjonowania autorytetu nie by\u0142 wszak przedmiotem naszych rozwa\u017ca\u0144.<\/p>\n

 <\/p>\n

Federacja Polska Mi\u0119dzynarodowego Mieszanego Zakonu Wolnomularskiego LE DROIT HUMAIN \u2013 Temat roczny spo\u0142eczny 2021\u20132022 r. <\/strong>(E\u2234P)<\/p>\n

Zebra\u0142 i opracowa\u0142 B<\/strong>\u2234<\/strong> Micha<\/strong>\u0142<\/strong> Siedlecki<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

S\u0142owo \u201eautorytet\u201d pochodzi od \u0142aci\u0144skiego auctoritas. W staro\u017cytnym Rzymie oznacza\u0142o ono og\u00f3lne powa\u017canie, jakim spo\u0142ecze\u0144stwo darzy\u0142o konkretn\u0105 osob\u0119, i to niekoniecznie w kontek\u015bcie politycznym. Auctoritas posiadali ludzie o wybitnej sile przebicia, kt\u00f3rzy byli w stanie wywrze\u0107 znacz\u0105cy wp\u0142yw na innych i poci\u0105gn\u0105\u0107 ich do popierania wyra\u017canej przez siebie woli. Intuicyjnie warto sytuowa\u0107 znaczenie tego terminu […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":6538,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,4],"tags":[],"class_list":["post-6564","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-biblioteka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6564"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6564"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6564\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6538"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6564"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6564"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tobgsxndps.cfolks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6564"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}